4 października, święty Franciszek i godne pożegnanie zwierzęcych towarzyszy – od starożytnych nekropolii po współczesną ceremonię z urną

4 października w wielu polskich kościołach dzieje się coś niezwykłego. Do świątyni, a częściej do przykościelnego ogrodu, przychodzą wierni ze swoimi psami, kotami, królikami, papugami w klatkach. Kapłan błogosławi zwierzęta, a ich opiekunowie modlą się w intencji tych, którzy dzielą z nimi codzienność. To wspomnienie świętego Franciszka z Asyżu – patrona zwierząt i ekologów – i jednocześnie Światowy Dzień Zwierząt. Październik staje się w ten sposób miesiącem, w którym szczególnie myślimy o naszych czworonożnych i skrzydlatych przyjaciołach.

Ale jest też druga strona tej więzi, o której mówi się rzadziej. Zwierzęta żyją krócej niż my. Prawie każdy, kto miał psa lub kota, przeżył kiedyś jego śmierć – i wie, jak bardzo potrafi ona boleć. W tym artykule opowiemy o tym, jak przez wieki ludzie żegnali swoich zwierzęcych towarzyszy: od starożytnych nekropolii psów i mumii kotów, przez wiktoriański cmentarz w Hyde Parku i paryski Cimetière des Chiens, po pierwsze polskie grzebowiska i współczesne ceremonie z urną. Pokażemy też, jak godnie przygotować takie pożegnanie.

Święty Franciszek – przyjaciel wszelkiego stworzenia

Aby zrozumieć, dlaczego to właśnie 4 października stał się dniem zwierząt, trzeba cofnąć się do XIII-wiecznej Umbrii i do postaci, która do dziś inspiruje ludzi na całym świecie.

Bogaty syn kupca, który wybrał ubóstwo

Franciszek urodził się w Asyżu w rodzinie zamożnego kupca sukienniczego. Jako młody człowiek prowadził beztroskie życie, marzył o rycerskiej sławie. Po przeżyciach wojennych i chorobie przeszedł głęboką przemianę. Wyrzekł się majątku, zamieszkał wśród ubogich, zaczął odbudowywać zniszczone kościoły. Szybko zgromadził wokół siebie uczniów, z których powstał zakon braci mniejszych – franciszkanów. W 1223 roku w Greccio przygotował pierwszą żywą szopkę bożonarodzeniową, dając początek tradycji jasełek. Zmarł 3 października 1226 roku w Asyżu, a dwa lata później został ogłoszony świętym.

Bracia i siostry

Franciszek miał wyjątkowy stosunek do przyrody. Wierzył, że każde stworzenie jest dziełem Boga i posiada własną godność. Zwierzęta, ptaki, a nawet słońce, księżyc, wiatr i wodę nazywał swoimi braćmi i siostrami. Zamiast traktować je przedmiotowo, okazywał im wrażliwość i szacunek. W jego najsłynniejszym utworze, „Pieśni słonecznej”, chwali Boga za brata słońce, siostrę wodę i brata ogień – a na końcu także za siostrę śmierć, której nikt z żyjących nie uniknie.

Kazanie do ptaków i wilk z Gubbio

Z życiem Franciszka wiąże się wiele legend, spisanych w XIV-wiecznym zbiorze „Kwiatki świętego Franciszka”. Najbardziej znana opowiada o kazaniu do ptaków – Franciszek miał przemówić do stada, które słuchało go w ciszy, a potem odleciało, rozpraszając się na cztery strony świata. Inna legenda mówi o groźnym wilku, który terroryzował miasteczko Gubbio. Franciszek wyszedł mu na spotkanie, nazwał go bratem i zawarł z nim pakt: mieszkańcy będą wilka karmić, a on przestanie atakować ludzi i zwierzęta. Gdy wilk po latach zdechł ze starości, mieszkańcy Gubbio szczerze go opłakiwali. To jedna z pierwszych w europejskiej literaturze opowieści o żałobie po zwierzęciu.

Światowy Dzień Zwierząt – od Berlina do Sejmu

Idea dnia poświęconego zwierzętom narodziła się w XX wieku i od początku była związana ze świętym Franciszkiem.

Heinrich Zimmermann i kongres we Florencji

Pomysłodawcą Światowego Dnia Zwierząt był niemiecki działacz i wydawca Heinrich Zimmermann. Pierwsze obchody zorganizował w Berlinie w 1925 roku i zgromadziły one ponad pięć tysięcy osób. Od 1929 roku obchody przeniesiono na 4 października, dzień wspomnienia świętego Franciszka. W 1931 roku międzynarodowy kongres organizacji ochrony zwierząt we Florencji przyjął propozycję, by 4 października obchodzić na całym świecie jako Dzień Zwierząt. Często można spotkać się z informacją, że święto ustanowiono właśnie we Florencji, ale w rzeczywistości kongres jedynie nadał mu międzynarodowy charakter.

Dzień Zwierząt w Polsce

W Polsce Światowy Dzień Zwierząt po raz pierwszy obchodzono w 1993 roku. 27 października 2006 roku Sejm podjął uchwałę w sprawie ustanowienia 4 października Dniem Zwierząt. Październik ma też inne „zwierzęce” daty: 24 października 1997 roku weszła w życie ustawa o ochronie zwierząt, której pierwsze zdanie mówi, że zwierzę jako istota żyjąca, zdolna do odczuwania cierpienia, nie jest rzeczą. W tym czasie organizacje opiekujące się zwierzętami organizują w schroniskach dni otwarte, zachęcają do adopcji i prowadzą zajęcia edukacyjne w szkołach.

Msze ze zwierzętami

Coraz więcej parafii 4 października lub w najbliższą niedzielę zaprasza wiernych na Msze i nabożeństwa ze zwierzętami. Najpopularniejsza od lat odbywa się w Krakowie, ale dołączają do niej kolejne miejsca – parafie w mniejszych miejscowościach, a nawet katedry. Po liturgii kapłan błogosławi zwierzęta i ich opiekunów. Często towarzyszą temu zbiórki karmy dla schronisk. To piękny przykład, jak dawna franciszkańska wrażliwość wraca w nowej, współczesnej formie.

Zwierzęta w kalendarzu świętych i w ludowej tradycji

Święty Franciszek nie jest jedynym patronem, do którego zwracano się w sprawach zwierząt. Polska i europejska tradycja zna ich znacznie więcej, a wiele zwyczajów związanych ze zwierzętami przetrwało do dziś.

Święty Antoni Opat i święty Roch

W krajach południowej Europy, zwłaszcza we Włoszech i Hiszpanii, szczególnym patronem zwierząt domowych i gospodarskich jest święty Antoni Opat, egipski pustelnik z przełomu III i IV wieku. W dniu jego wspomnienia, 17 stycznia, przed kościołami błogosławi się konie, krowy, owce, psy i koty. W Polsce popularnym opiekunem zwierząt, zwłaszcza bydła, był święty Roch. Przedstawia się go zwykle z psem, który według legendy przynosił mu chleb, gdy chory na dżumę ukrywał się w lesie. Kapliczki świętego Rocha, często z wizerunkiem psa u jego stóp, stoją przy wielu wiejskich drogach.

Opłatek dla zwierząt i mowa ludzkim głosem

W polskiej tradycji wigilijnej zwierzęta gospodarskie dostawały specjalny, kolorowy opłatek – różowy, zielony albo żółty – na pamiątkę tego, że to w stajni, wśród zwierząt, narodził się Chrystus. Wierzono, że w noc wigilijną zwierzęta przemawiają ludzkim głosem, ale nie wolno ich podsłuchiwać, bo przynosi to nieszczęście. Te zwyczaje pokazują, jak bardzo zwierzęta były wpisane w życie i obrzędowość dawnej wsi – nie jako rzeczy, ale jako współmieszkańcy gospodarstwa, którym należy się szacunek i udział w świętowaniu.

Zwierzę – członek rodziny

Współczesna relacja ze zwierzętami jest inna niż na dawnej wsi. Pies czy kot rzadko pracuje – częściej jest towarzyszem, przyjacielem, członkiem rodziny. Śpi w domu, ma własne imię, lekarza, ubezpieczenie, czasem nawet konto w mediach społecznościowych. Ta zmiana sprawia, że coraz więcej osób odczuwa potrzebę, by pożegnać zwierzę w sposób podobny do tego, w jaki żegna się ludzi – z ceremonią, urną i miejscem pamięci.

Żałoba po zwierzęciu – stara jak ludzkość

Gdy spojrzymy na historię, okaże się, że troska o szczątki zwierząt i pamięć o nich nie jest wynalazkiem naszych czasów. Ludzie żegnali swoich zwierzęcych towarzyszy od tysięcy lat.

Psy z Aszkelonu i koty z Bubastis

Jednym z najbardziej niezwykłych odkryć archeologicznych jest cmentarz psów w Aszkelonie, starożytnym mieście na wybrzeżu dzisiejszego Izraela. Pochodzi z okresu perskiego, czyli sprzed około dwóch i pół tysiąca lat, i kryje szczątki setek psów, starannie pochowanych w osobnych grobach. Badacze wciąż dyskutują, dlaczego je tam złożono – czy były to zwierzęta związane z kultem, czy po prostu ukochani towarzysze mieszkańców miasta.

W starożytnym Egipcie koty były zwierzętami świętymi, związanymi z boginią Bastet. W jej sanktuarium w Bubastis i w innych miejscach odnaleziono ogromne ilości kocich mumii, starannie owiniętych bandażami. Śmierć domowego kota była dla Egipcjan wydarzeniem żałobnym – historycy starożytni opisywali, że członkowie rodziny golili wtedy brwi na znak smutku.

Hyde Park, 1881 – Cherry i pan Winbridge

Pierwszy nowożytny cmentarz dla zwierząt powstał w Londynie, w Hyde Parku. W 1881 roku właściciele maltańczyka o imieniu Cherry, który za życia uwielbiał biegać po parku, poprosili odźwiernego pana Winbridge'a o zgodę na pochowanie psa w jego ogródku przy Victoria Lodge. Odźwierny się zgodził. Wkrótce w jego ogrodzie zaczęły pojawiać się kolejne groby – psów, ale też kilku kotów i małp. Pochówek ukochanego zwierzęcia w Hyde Parku stał się wśród wiktoriańskich dam i dżentelmenów prawdziwym ruchem. Do 1903 roku, gdy cmentarz zamknięto, powstało tam około trzystu grobów z małymi nagrobkami i czułymi inskrypcjami.

Cimetière des Chiens – nekropolia z Barrym i Rin Tin Tinem

W 1896 roku w Hartsdale pod Nowym Jorkiem powstał cmentarz dla zwierząt, uważany za najstarszy w Stanach Zjednoczonych. Trzy lata później, w 1899 roku, na wyspie na Sekwanie w Asnières-sur-Seine pod Paryżem otwarto Cimetière des Chiens et Autres Animaux Domestiques – cmentarz psów i innych zwierząt domowych. Uważa się go za pierwszą publiczną nekropolię zwierząt w nowożytnym świecie. Spoczywa tam ponad czterdzieści tysięcy zwierząt: psy, koty, konie, a nawet lew. Spoczywa tu Rin Tin Tin – owczarek niemiecki, gwiazda hollywoodzkiego kina niemego – a jeden z najbardziej znanych pomników upamiętnia Barry'ego, bernardyna, który według tradycji uratował w Alpach życie kilkudziesięciu ludziom. Ciekawostką jest to, że właściciele cmentarza musieli zobowiązać się, iż na grobach nie będzie symboli religijnych – i do dziś trudno je tam znaleźć.

Pierwsze polskie grzebowiska

W Polsce pierwszy współczesny cmentarz dla zwierząt – w prawie nazywany grzebowiskiem – powstał dopiero na początku lat 90. XX wieku. Za pioniera uważa się Witolda Wojdę, założyciela cmentarza Psi Los w Koniku Nowym pod Warszawą. Spoczywają tam psy, koty i szczury, ale też bardziej nietypowe zwierzęta – małpy, węże, a nawet rybki. Niektórzy opiekunowie stawiają swoim pupilom piękne pomniki z wygrawerowanymi napisami, inni ograniczają się do skromnej tabliczki. Dziś grzebowiska działają w wielu regionach kraju, a coraz więcej osób decyduje się na kremację zwierzęcia i przechowywanie jego prochów w urnie.

Wierność silniejsza niż śmierć – zwierzęta, które zapamiętał świat

Niektóre historie zwierzęcej wierności stały się tak sławne, że upamiętniono je pomnikami. Wszystkie łączy jeden motyw: zwierzę, które nie potrafiło pogodzić się ze stratą człowieka.

Greyfriars Bobby z Edynburga

W XIX-wiecznym Edynburgu żył skye terrier o imieniu Bobby. Gdy w 1858 roku zmarł jego właściciel, pies przez kolejne czternaście lat miał czuwać przy jego grobie na cmentarzu Greyfriars. Mieszkańcy karmili go, a władze miasta – według przekazów – opłaciły mu licencję, by nie trafił do schroniska. Gdy Bobby zmarł w 1872 roku, pochowano go na tym samym cmentarzu, niedaleko grobu jego pana. Jego pomnik przy wejściu na cmentarz jest dziś jedną z najczęściej fotografowanych atrakcji Edynburga.

Hachikō ze stacji Shibuya

W Japonii symbolem wierności jest akita Hachikō. Codziennie wyprowadzał swojego pana, profesora uniwersytetu, na stację Shibuya w Tokio i czekał tam na jego powrót. Gdy w 1925 roku profesor zmarł nagle w pracy, pies przez blisko dziesięć lat przychodził na stację każdego dnia o tej samej porze. Jego historia poruszyła całą Japonię, a pomnik Hachikō przed stacją Shibuya stał się jednym z najpopularniejszych miejsc spotkań w mieście.

Dżok z krakowskiego ronda

Polska ma swoją własną historię tego rodzaju. Na początku lat 90. XX wieku w Krakowie czarny pies, nazwany przez przechodniów Dżokiem, przez długi czas czekał przy Rondzie Grunwaldzkim na swojego pana, który zmarł w tym miejscu. Mieszkańcy dokarmiali go i próbowali zaopiekować się nim, ale pies długo nie chciał opuścić swojego posterunku. W 2001 roku w pobliżu Wawelu, na bulwarach wiślanych, odsłonięto pomnik psa Dżoka, nazywany pomnikiem psiej wierności. Do dziś przychodzą do niego dzieci, turyści i krakowianie z psami.

Niedźwiedź Wojtek – żołnierz z Armii Andersa

Wyjątkowym przypadkiem jest niedźwiedź Wojtek, przygarnięty jako małe niedźwiedziątko przez żołnierzy 2. Korpusu Polskiego gen. Władysława Andersa podczas wędrówki przez Bliski Wschód. Wojtek towarzyszył żołnierzom przez całą kampanię, aż po bitwę o Monte Cassino, gdzie według relacji pomagał nosić skrzynie z amunicją. Po wojnie trafił do zoo w Edynburgu, gdzie dożył 1963 roku. Polscy weterani odwiedzali go tam przez lata. Dziś pomniki Wojtka stoją m.in. w Edynburgu i Krakowie, a jego historia jest jedną z najbardziej wzruszających opowieści o więzi człowieka i zwierzęcia w czasach wojny.

Dlaczego śmierć zwierzęcia tak boli

Dawniej żałoba po zwierzęciu bywała lekceważona. „To tylko pies” – mówiono. Dziś psycholodzy podkreślają, że utrata zwierzęcego towarzysza może być przeżyciem równie bolesnym jak utrata bliskiej osoby. I że warto pozwolić sobie na tę żałobę.

Towarzysz codzienności

Zwierzę domowe jest obecne w każdym dniu naszego życia. Wita nas po powrocie z pracy, towarzyszy na spacerach, śpi u stóp łóżka, czeka przy misce. Często jest z nami przez kilkanaście lat – przez przeprowadzki, zmiany pracy, narodziny dzieci, rozstania, choroby. Dla osób samotnych i starszych bywa najbliższym towarzyszem. Dla dzieci – pierwszym przyjacielem i często pierwszym doświadczeniem śmierci. Nic dziwnego, że jego odejście zostawia ogromną pustkę.

Potrzeba rytuału

W żałobie po człowieku mamy do dyspozycji cały zestaw rytuałów: pogrzeb, ceremonię, nekrolog, stypę, odwiedziny na grobie. Pozwalają one wyrazić smutek, pożegnać się, otrzymać wsparcie od innych. W przypadku zwierzęcia przez długi czas takich rytuałów brakowało. Dziś coraz więcej osób czuje potrzebę, by i to pożegnanie miało swoją formę – krótką ceremonię, chwilę ciszy, zapaloną świecę, miejsce, do którego można wracać. Psycholodzy podkreślają, że taki rytuał pomaga przeżyć stratę, zwłaszcza dzieciom, które uczą się w ten sposób, że smutek jest naturalny i że można go wyrazić.

Jak rozmawiać z dzieckiem o śmierci zwierzęcia

Dla wielu dzieci śmierć psa, kota czy chomika jest pierwszym zetknięciem ze śmiercią w ogóle. Psycholodzy dziecięcy radzą, by mówić o niej prosto i prawdziwie – unikając sformułowań w rodzaju „zasnął” czy „wyjechał”, które mogą wywołać lęk przed snem albo fałszywą nadzieję na powrót. Warto pozwolić dziecku płakać, zadawać pytania i uczestniczyć w pożegnaniu: narysować obrazek, wybrać miejsce na urnę, powiedzieć kilka słów. Dzięki temu dziecko uczy się, że smutek po stracie jest czymś naturalnym i że można go przeżywać razem z bliskimi. To lekcja, która przyda mu się w dorosłym życiu.

Jak przygotować godne pożegnanie zwierzęcia

Pożegnanie zwierzęcia nie musi być wystawne. Wystarczy, by było przemyślane i pełne szacunku – zarówno dla zwierzęcia, jak i dla ludzi, którzy je kochali.

Kremacja i urna

Coraz popularniejszym wyborem jest kremacja zwierzęcia w specjalistycznym krematorium. Prochy umieszcza się w urnie, którą rodzina może zabrać do domu, pochować na grzebowisku albo w przydomowym ogrodzie, jeśli pozwalają na to przepisy. Urny dla zwierząt mają różne formy – od prostych, drewnianych lub ceramicznych, po bardziej ozdobne, z miejscem na zdjęcie, imię i daty. Wiele krematoriów dla zwierząt oferuje możliwość pożegnania w specjalnej sali, gdzie rodzina może spędzić chwilę przy urnie przed jej odebraniem.

Krótka ceremonia

Ceremonia pożegnania zwierzęcia może trwać zaledwie kilka minut. Urna stoi na godnym miejscu, obok niej zdjęcie i świeca. Członkowie rodziny mogą powiedzieć kilka słów o zwierzęciu – jakie było, co lubiło, jaką zabawną rzecz zrobiło. Dzieci mogą narysować obrazek albo napisać list. Czasem odtwarza się spokojną muzykę. Jeśli urna zostanie pochowana, warto, by rodzina sama złożyła ją w ziemi, posadziła roślinę albo postawiła niewielki kamień z imieniem.

Miejsce pamięci

Po pożegnaniu wiele osób tworzy w domu niewielkie miejsce pamięci – półkę z urną, zdjęciem, obrożą albo ulubioną zabawką zwierzęcia. 4 października, w Dniu Zwierząt, można przy nim zapalić świecę. To nie jest przesadna sentymentalność, ale naturalna potrzeba zachowania pamięci o istocie, która była częścią rodziny.

Pamiątki po zwierzęciu

Oprócz urny wielu opiekunów zachowuje drobne pamiątki: obrożę z identyfikatorem, ulubioną zabawkę, kępkę sierści, odcisk łapy w masie gipsowej lub glinie. Niektóre krematoria dla zwierząt oferują wykonanie takiego odcisku przed kremacją. Coraz popularniejsze są też zdjęcia w ramce i pamiątkowe albumy. Te przedmioty pomagają przejść przez żałobę i z czasem stają się czułym wspomnieniem, które przywołuje uśmiech zamiast łez.

Najpierw sprawdź przepisy

Decydując się na pochówek urny lub ciała zwierzęcia poza grzebowiskiem, warto najpierw sprawdzić obowiązujące przepisy i lokalne regulacje. Zasady dotyczące postępowania ze zwłokami zwierząt różnią się w zależności od sytuacji, a o szczegóły najlepiej zapytać lekarza weterynarii, krematorium lub urząd gminy. Najprostszym i zawsze zgodnym z prawem rozwiązaniem jest skorzystanie z usług profesjonalnego krematorium lub grzebowiska dla zwierząt.

Nosidła do urn i kapliczka urnowa – godna oprawa każdego pożegnania

Profesjonalne krematoria dla zwierząt, grzebowiska i zakłady oferujące ceremonie pożegnania coraz częściej sięgają po to samo wyposażenie, które od lat służy podczas pogrzebów urnowych ludzi. To naturalne – godność pożegnania nie zależy od tego, kogo żegnamy, ale od tego, jak to robimy. W kategorii nosidła do urn znajdziesz rozwiązania, które sprawdzają się w obu rolach.

Nosidło czarne – bezpieczny transport urny

Nosidło czarne to nowoczesne nosidło wykonane z solidnej blachy, pokrytej matowym czarnym lakierem proszkowym odpornym na uszkodzenia i korozję. Ma podstawę o wymiarach 52 × 46 cm i wysokość 20 cm. Trzy regulowane pręty pozwalają dopasować nosidło do urn różnej wielkości – od większych urn ludzkich po mniejsze, często spotykane przy kremacji zwierząt. Na prętach zamontowano gumowe pierścienie, które chronią urnę przed zarysowaniem, a krawędzie nosidła zabezpieczono gumowymi odbojnikami. Ergonomiczne, profilowane uchwyty sprawiają, że urnę można nieść pewnie i dostojnie – z sali pożegnań do samochodu, z samochodu do grobu.

Elegancką alternatywą jest nosidło lustrzane, które nadaje ceremonii bardziej uroczysty, jasny charakter. O tym, jak dbać o nosidła, by służyły latami, pisaliśmy w artykule Jak dbać o nosidła do urn, a o bezpiecznym przenoszeniu urny w czasie uroczystości – w tekście Bezpieczny transport urny podczas ceremonii.

Kapliczka urnowa z nosidłem i świecami – sala pożegnań w jednym zestawie

Dla miejsc, które chcą stworzyć pełną oprawę ceremonii, polecamy kapliczkę urnową z nosidłem i świecami. To chromowany zestaw ceremonialny, który obejmuje stabilną metalową ramę, przenośną podstawę, niewielkie nosidło do urny oraz trzy ceremonialne świece FLAMINA sterowane pilotem. Kapliczka ma 81 cm wysokości do podstawy i 118 cm wysokości całkowitej, a waży 21 kg. Świece zapala się i gasi pilotem, bez otwartego ognia – co ma ogromne znaczenie w małych salach pożegnań i w domach, gdzie obecne są dzieci. Zestaw produkowany jest w Polsce, a jego elementy można zamówić także osobno.

Dla krematoriów i grzebowisk dla zwierząt kapliczka urnowa może stać się sercem sali pożegnań – miejscem, gdzie rodzina spędza ostatnie chwile przy urnie swojego pupila, w ciepłym świetle świec, w spokoju i ciszy. W zakładach pogrzebowych, kaplicach, kościołach i na cmentarzach ten sam zestaw służy podczas ceremonii pogrzebów urnowych. Uzupełnieniem może być podstawa pod urnę.

Komu przydadzą się nosidła i kapliczki urnowe

Nosidła do urn i kapliczki urnowe to przede wszystkim wyposażenie zakładów pogrzebowych, kaplic i kościołów, w których odbywają się pogrzeby urnowe. Ale ich krąg użytkowników jest coraz szerszy. Korzystają z nich krematoria dla zwierząt, które oferują rodzinom ceremonie pożegnania. Grzebowiska dla zwierząt, gdzie urna przenoszona jest od bramy do grobu. Gabinety weterynaryjne współpracujące z krematoriami, które chcą zapewnić opiekunom godne przekazanie prochów. A także cmentarze komunalne i parafialne z kolumbariami, gdzie urny przenoszone są do nisz. Wszędzie tam liczy się to samo: bezpieczeństwo urny i spokój tych, którzy się żegnają.

Franciszkańska lekcja na październik

Święty Franciszek nazwał śmierć siostrą. Nie dlatego, że jej nie bał się albo nie żałował życia, ale dlatego, że widział w niej część wielkiego porządku stworzenia, w którym wszystko – ludzie, zwierzęta, rośliny – rodzi się, żyje i odchodzi. Ta myśl ma szczególne znaczenie w październiku, gdy przyroda sama pokazuje nam przemijanie, a 4 października przypomina o więzi, która łączy nas ze zwierzętami.

Szacunek, który nie zna granic gatunku

Franciszkańska wrażliwość uczy, że szacunek należy się każdemu stworzeniu – za życia i po śmierci. Godne pożegnanie zwierzęcia nie umniejsza powagi żałoby po człowieku. Przeciwnie – pokazuje, że potrafimy cenić więzi, które naprawdę coś dla nas znaczą, i że nie wstydzimy się smutku, gdy je tracimy.

Pamięć, która zostaje

Cherry z Hyde Parku, Barry z paryskiej nekropolii, psy z Aszkelonu i tysiące zwierząt spoczywających dziś na polskich grzebowiskach mają jedną wspólną cechę: ktoś je kochał i chciał o nich pamiętać. W Dniu Zwierząt warto o tym pomyśleć – i zapalić świecę przy zdjęciu przyjaciela, który kiedyś czekał na nas przy drzwiach.

FAQ – najczęściej zadawane pytania o Dzień Zwierząt i pożegnanie zwierząt

Dlaczego Dzień Zwierząt obchodzimy 4 października?

4 października to dzień wspomnienia świętego Franciszka z Asyżu, patrona zwierząt i ekologów, który nazywał stworzenia swoimi braćmi i siostrami. Pomysłodawca święta, Heinrich Zimmermann, od 1929 roku organizował obchody właśnie tego dnia, a w 1931 roku kongres we Florencji nadał im międzynarodowy charakter.

Od kiedy w Polsce obchodzi się Dzień Zwierząt?

Po raz pierwszy Światowy Dzień Zwierząt obchodzono w Polsce w 1993 roku. 27 października 2006 roku Sejm podjął uchwałę ustanawiającą 4 października Dniem Zwierząt.

Gdzie powstał pierwszy cmentarz dla zwierząt?

Pierwszy nowożytny cmentarz dla zwierząt powstał w 1881 roku w londyńskim Hyde Parku. Za pierwszą publiczną nekropolię zwierząt uważa się paryski Cimetière des Chiens w Asnières-sur-Seine, otwarty w 1899 roku. Znacznie starszy jest cmentarz psów w starożytnym Aszkelonie.

Kiedy powstał pierwszy cmentarz dla zwierząt w Polsce?

Pierwsze współczesne grzebowisko dla zwierząt w Polsce otwarto na początku lat 90. XX wieku. Za pioniera uważa się cmentarz Psi Los w Koniku Nowym pod Warszawą.

Jak godnie pożegnać zwierzę po kremacji?

Wystarczy krótka ceremonia: urna na godnym miejscu, zdjęcie zwierzęcia, zapalona świeca i kilka słów wspomnienia od członków rodziny. Urnę można zabrać do domu, pochować na grzebowisku lub – jeśli pozwalają przepisy – w ogrodzie.

Jakie nosidło sprawdzi się do urn różnej wielkości?

Nosidło czarne ma trzy regulowane pręty z gumowymi pierścieniami, które pozwalają dopasować je do urn różnej wielkości. Jego podstawa ma wymiary 52 × 46 cm, wysokość 20 cm, a krawędzie zabezpieczono gumowymi odbojnikami.

Czym jest kapliczka urnowa z nosidłem i świecami?

To chromowany zestaw ceremonialny z metalową ramą, przenośną podstawą, nosidłem do urny i trzema świecami FLAMINA sterowanymi pilotem. Ma 118 cm wysokości całkowitej i waży 21 kg. Sprawdza się w salach pożegnań zakładów pogrzebowych, kaplicach, kościołach, a także w krematoriach i na grzebowiskach dla zwierząt.

Na koniec – świeca w Dniu Zwierząt

Październik zaczyna się od święta zwierząt, a kończy w nastroju zadumy nad przemijaniem. Między tymi dwoma momentami jest miejsce na wdzięczność za wszystkie zwierzęta, które dzieliły z nami życie – i na pamięć o tych, które już odeszły. Godne pożegnanie, choćby najskromniejsze, pomaga przeżyć tę stratę i zachować to, co najważniejsze: wspomnienie wspólnie spędzonych lat.

Jeśli prowadzisz krematorium lub grzebowisko dla zwierząt, zakład pogrzebowy albo salę pożegnań, sprawdź nosidło czarne, kapliczkę urnową z nosidłem i świecami oraz całą kategorię nosidła do urn. Każde pożegnanie zasługuje na spokój i godność.